Ders Notlarının Videoları da önümüzdeki günlerde paylaşılacaktır.

Yine konuların pekişmesini sağlayacak olan test ve etkinlikler de buradan paylaşılacaktır.

İnkılap Tarihi 5.Ünitesi Demokratikleşme Çabaları 3 konudan oluşmaktadır.

Bu Konular:

1.Çok Partili Hayata Geçiş Denemeleri

2.Mustafa Kemal’e Suikast Girişimi

3.Cumhuriyete Yönelik Tehditler

The post 8.Sınıf İnkılap Tarihi 5.Ünite Ders Notları first appeared on Evdeki Hocam.

8.Sınıf İnkılap Tarihi 5.Ünite Ders Notları yazısı ilk önce Evdeki Hocam üzerinde ortaya çıktı.

6. ÜNİTE
   ATATÜRK DÖNEMİ TÜRK DIŞ POLİTİKASI
   TÜRK DIŞ POLİTİKASININ TEMEL İLKELERİ
   Tam Bağımsızlık: Bir ülkenin tam bağımsız olabilmesi için siyasi, askerî, ekonomik vb. alanlarda kendi iradesiyle ve kendi menfaatlerine göre hareket edebilmesi gerekir. Millî Mücadele
   yıllarında “tam bağımsızlık” ilkesiyle hareket eden milletimiz, başka bir milletin mandası altına girmeyi reddetmiş ve
   bağımsızlığa olan inancını “Ya istiklal ya ölüm” parolasıyla dile getirmiştir. Lozan Antlaşması
   Türkiye’nin sadece siyasi değil ekonomik bağımsızlığına da katkı sunmuştur. Bu antlaşma ile kapitülasyonlar ve Düyûn-u Umûmiye
   Teşkilatı kaldırılarak Türkiye’nin ekonomik açıdan da
   bağımsızlığı sağlanmıştır.
   Gerçekçilik: Atatürk, dış politikada gerçekleşmeyecek hayaller peşinde koşmak yerine gerçekçi olmanın ve mevcut şartların gereklerine göre hareket etmenin önemine inanmıştır.
   Akılcılık: Geçmişin sorunlarına saplanıp kalmak yerine mevcut şartları değerlendirerek geleceğe yönelik kararlar almaktır. Değişen
   şartları iyi analiz etmek ve bu şartlar altında en doğru adım atmayı gerektirir. Atatürk, dünyadaki gelişmeleri yakından takip
   etmiş ve bu gelişmelerden yararlanıp Türkiye lehine adımlar atmıştır. Dış politikadaki gelişmeleri iyi takip eden Atatürk, izlediği akılcı politika sonucu Hatay’ın Türkiye’ye katılmasını sağlamıştır.
   Mütekabiliyet (Karşılıklılık): Türkiye dış politikada barışçıl yöntemler takip etmiş, devletler arasında iş birliğinin gelişmesine önem vermiştir. Türkiye kendisine dostça yaklaşan ülkelerle iyi ilişkiler geliştirmiş ancak düşmanca tavır sergileyen ülkelere gerekli
   karşılığı vermekten çekinmemiştir.
   Millî Menfaatleri Esas Alma: Devletler arası ilişkilerde sürekli dostluklar olmadığı gibi sürekli düşmanlıklar da yoktur. Ülke menfaatlerinin gerektirdiği şekilde hareket etmek, Atatürk’ün dış politikadaki temel ilkelerinden biri olmuştur.
   Barış: “Millet hayatı tehlikeye uğramadıkça harp bir cinayettir.” diyen Atatürk’ün sözüne uygun olarak Türkiye yayılmacı bir politika takip etmemiş, devletler arasındaki sorunların diplomasi ile
   çözülmesinden yana olmuştur.
   Uluslararası ilişkilerde, tarihî dostluk ve düşmanlık yerine, değişen şartlar ve karşılıklı yarar ilişkileri esas
   alınarak birçok ülkeyle dostluklar kurulmuştur.
   Türk ve Dünya Kamuoyunu Dikkate Alma: Atatürk, halkın desteğini almayan hiçbir politikanın başarılı olamayacağına inanmıştır. Atatürk’ün takip ettiği politika, gücünü milletten almakta ve millî menfaatlere göre şekillenmektedir. Atatürk; yaptığı yurt gezilerinde halkın beklentilerini görmüş, iç ve dış politikasını kamuoyunun bu beklentilerini dikkate alarak şekillendirmiştir. Atatürk dünyada
   olup bitenleri de yakından takip etmiş ve dış politikada adım atarken bu gelişmeleri de dikkate almıştır.
   DIŞ POLİTİKADA YAŞANAN GELİŞMELER
   LOZAN ANTLAŞMASI’NIN TÜRK DIŞ POLİTİKASINA YANSIMALARI
   Lozan Barış Antlaşması, Türkiye ile itilaf Devletleri arasında eşit şartlara göre yapılmıştır.
   Bu antlaşma, Türkiye’nin uluslararası ilişkilerinin temelini oluşturmuştur. Böylece Türkiye,
   dünya devletleriyle yeni bir siyasi ve hukuki düzen kurmuştur. Bu düzen, siyasi yönüyle günümüzde de devam etmektedir.
   Lozan Barış Antlaşması’nın ardından stratejik
   önemi artan Türkiye sağlam temellere dayalı bir dış politika izlemeye başlamıştır. Bu yeni dönemde Atatürk’ün
   söz ve düşünceleri dış politikaya yön vermiştir. Bu politika, her şeyden önce ülke sınırlarını korumaya dayalıdır.
   Türkiye, yeni toprak kazanma amacında olmamış, komşularıyla barışın korunması için çalışmıştır.
   Türkiye, uluslararası toplantılar ve ziyaretlerle dünya devletleri ile iyi
   ilişkiler kurmuştur.
   LOZAN BARIŞ ANTLAŞMASI’NDA ÇÖZÜMLENEMEYEN MESELELER
   1- Yabancı Okullar sorunu ( Fransa- İngiltere)
   2- Musul Sorunu (İngiltere)
   3- Nüfus Mübadelesi (Yunanistan)
   4- Boğazlar Sorunu (Boğazlar komisyonu)
   5- Hatay Sorunu (Fransa-Suriye)
   6-Yabancı Okullar Sorunu
   Avrupalı devletler kapitülasyonlar aracılığıyla Osmanlı
   Devleti’nde pek çok farklı okullar açmışlar ve çeşitli haklara sahip olmuşlardır. Bu okullar, zamanla Osmanlı Devleti’ne
   karşı bazı zararlı faaliyetlerde bulunmaya başlamışlardır. Lozan Barış Antlaşması’yla; bu okullarla ilgili tek yetkili
   kurumun TBMM olmasına karar verilmiş ve bu okulların eğitim sistemini düzenleme yetkisi TBMM’ye verilmiştir. 3 Mart 1924 tarihinde
   Tevhidi-Tedrisat Kanunu’nun çıkarılmasıyla tüm okullar Millî Eğitim Bakanlığına bağlanmıştır.
   Lozan’da yabancı okulların Türk milli eğitim sistemine bağlanması kararlaştırılmış, Tevhid-i Tedrisat Kanunu ile de bu durum pekiştirilmiştir. Fransa ile papalık yabancı okullarda Türk öğretmenlerin görev yapmasına
   ve bazı derslerin Türkçe okutulmasına karşı çıktılar. Türkiye, bu sorunun kendi iç meselesi olduğunu bildirdi. Bu
   okullarda tarih, coğrafya, Türkçe derslerinin Türk öğretmenlerce okutulması, Türk müfettişlerince denetim
   yapılması kararlaştırıldı
   IRAK SINIRI VE MUSUL MESELESİ
   Lozan Barış Antlaşması’yla Musul sorunu çözüme kavuşturulamamıştır. Türk Hükümeti, Musul halkının çoğunun Türk olmasından dolayı Musul’un kendisine bırakılmasını istiyordu.
   İngiltere ise bölgenin zengin petrol yataklarına sahip olması ve ekonomik çıkarları dolayısıyla Musul« topraklarını bırakmak istemiyordu.
   Lozan’da Musul sorununun iki taraf arasında yapılacak karşılıklı görüşmelerle halledilmesine karar verilmişti.
   İkili görüşmeler sırasında bir çözüm sağlanamamış ve durum Milletler Cemiyetine götürülmüştü.
   İngiltere’nin uzlaşmaz tutumu üzerine Türkiye, bölgeye müdahale kararı almış, fakat bu sırada Şeyh Sait İsyanı’nın çıkması, müdahalenin gerçekleşmesini engellemişti. Sonuç olarak 5 Haziran 1926’da iki ülke arasında Ankara Antlaşması imzalanmış ve
   Musul sorunu çözülmüştür. Türkiye, Şeyh Said isyanıyla uğraştığı için gerekli askeri müdahalede bulunamadı
   ANKARA ANTLAŞMASI (1926)

• Türkiye ile İngiltere arasında yapıldı.
• Musul, İngiliz mandasındaki Irak’a verildi.
• Musul’un petrol gelirlerinin % 10’u yirmi beş yıllığına Türkiye’ye verildi.
• Türkiye beş yüz bin İngiliz sterlini karşılığı bu hakkından vazgeçti.
  Önemi
• Türk—İngiliz anlaşmazlığı sona erdi.
• Musul’un kaybıyla Misak-ı Milli’den taviz verildi.
• Musul’daki Türkleri koruyucu kararlar alınmadı.
  DIŞ BORÇLAR SORUNU
  Fransa ile aramızda sorun oldu. Türkiye’den alacağı en fazla devlet olan Fransa, borçların altın olarak ödenmesini istedi. Türkiye ise
  borçların kâğıt para olarak ve Fransız frangı şeklinde ödenmesini kabul ettirdi. Türkiye borçların ana parasını 1954’e,
  faizlerini ise 1984’e kadar ödedi. 1929’da başlayan dünya ekonomik bunalımı Türkiye’nin borçlarını geç ödemesinde etkili oldu.
  NÜFUS MÜBADELESİ SORUNU
  Nüfus mübadelesi Yunanistan’la aramızda sorun olmuştur. Lozan Antlaşması’na göre İstanbul Rumlarıyla Batı Trakya
  Türkleri hariç diğer Türk ve Rumların yer değiştirmesi kararlaştırılmıştı.
  Yunanistan, özellikle İstanbul’da daha çok Rum bulundurmak istiyordu. Sorun, Milletler Cemiyeti ve Lahey Adalet Divanı’nda da
  çözümlenemedi Türk-Yunan ilişkilerini bu durum gerginleştirdi. Türkiye ile Yunanistan 10 Haziran 1930’da antlaşma yaptı.
  İstanbul Rumlarının ve Batı Trakya Türklerinin yerleşme tarihlerine bakılmaksızın yerlerinde kalmaları kabul edildi.
  BOĞAZLAR SORUNU VE MONTRÖ BOĞAZLAR SÖZLEŞMESİ
  Lozan’da Boğazlar sorunu Türkiye’nin aleyhine çözümlenmiş, tam egemenlik hakkı verilmemişti.
  Lozan Barış Antlaşması’nda Boğazların yönetiminin Türkiye’nin başkanlığını yapacağı uluslararası komisyona verilmesi ve Boğazların her iki yakasında asker bulundurmaması
  Türkiye’nin Boğazlar üzerindeki egemenlik haklarını sınırlandırmaktaydı. 1930’lu yıllarda Almanya’nın hızla silahlanması,
  İtalya’nın Habeşistan’ı işgali, Japonya’nın Mançurya’ya saldırması karşısında Milletler Cemiyeti hiçbir şey yapamadı. Türkiye’nin isteği ile İsviçre’nin Montrö şehrinde bir konferans toplandı.
  Konferansa katılanlar; Türkiye – Yunanistan – İngiltere – Fransa – Sovyet Rusya -Yugoslavya – Japonya.
  İtalya 1938’de bu sözleşmeyi imzalamıştır. Rusya’nın karşı çıkmasına rağmen İngiltere ve Fransa’nın desteğiyle
  Türkiye’nin boğazlardaki hâkimiyeti kabul edildi.
  Bu sözleşmeye göre;
  Boğazlar komisyonu kaldırılarak yetkileri Türkiye’ye devredildi.
• Ticaret gemileri serbest geçebilecekti.
• Boğazların iki yakasındaki askersiz yerlere asker yerleştirilebilecekti.
• Barış zamanında ticaret gemilerinin geçişine izin verilecek,
• Savaş gemilerinin geçişine sınırlandırmalar getirilecek,
• Savaş durumunda Türkiye isterse Boğazları kapatabilecektir.
  Önemi:
• Boğazlar kesin olarak Türkiye’nin kontrolüne girdi.
  Türkiye’nin Akdeniz’deki güvenliği artmıştır.
  Boğazlar Sorunu, Misakı Millî’ye uygun bir şekilde çözüme kavuşturulmuştur.
  TÜRKİYE’NİN MİLLETLER CEMİYETİ’NE GİRMESİ
  (18 Temmuz 1932)
  Milletler Cemiyeti, I. Dünya Savaşı sonrasında uluslararası barışın korunması ve iş birliğinin sağlanması için galip
  devletler tarafından kurulmuştu (1920). Bir müddet sonra büyük devletlerin çıkarlarını koruyan bir kurum hâline gelmişti.
  Türkiye, Milletler Cemiyeti’nin Musul sorunundaki taraflı tutumu yüzünden cemiyete giriş için acele etmemişti. Ancak
  1930’dan sonra Türkiye’nin uluslararası politikada ağırlığını hissettirmesi, barışçı bir politika izlemesi, Batılı
  devletlerle sorunlarını halletmesi Milletler Cemiyeti’ne üyelik için davet edilmesine yol açmıştır. Cemiyet 6 Temmuz 1932 tarihli
  genel kurulunda ispanya temsilcisinin teklifi ile Türkiye’yi davete karar verdi. TBMM, 9 Temmuz’da daveti kabul etmiş, 18 Temmuz
  1932’de alınan genel kurul kararıyla Milletler Cemiyeti’ne üye olmuştur.
  Türkiye Milletler Cemiyeti’ne üyelikle dünya barışına
  katkıda bulunmayı ve güçlü devletler arasına girerek
  dış politikada karşılaştığı sorunları çözmek için diplomatik
  destek sağlamayı hedeflemiştir.
  BALKAN ANTANTI (9 Şubat 1934)
  Dünya Savaşı’ndan sonra imzalanan antlaşmalar kalıcı bir barış sağlayamamıştır. Avrupa’da devam etmekte olan
  silahlanma yarışı ve Almanya ile İtalya’nın yayılmacı politikaları Balkanları ve Orta Doğu’yu tehdit etmekteydi.
  Bu gelişmeler karşısında Milletler Cemiyeti
  kuruluş amacına uygun olarak devletler arası anlaşmazlıkları çözmede etkisiz kalmıştır. Bu gelişmeler üzerine Türkiye,
  Yunanistan, Yugoslavya ve Romanya arasında Balkan Antantı imzalanmıştır. Bu antlaşmayla Balkan ülkeleri karşılıklı
  olarak sınırlarını güvence altına almayı ve çıkabilecek tehlikeleri birlikte önlemeyi amaçlamışlardır. Bulgaristan Balkanlardaki
  emellerinden dolayı ittifaka katılmamıştır. Arnavutluk ise
  İtalya’dan çekindiği için tarafsız kalmıştır. Türkiye, Balkan Antantı’nı imzalayarak batı sınırını güvence altına almıştır.
  Dünya Savaşı’nın çıkması üzerine ittifak dağılmıştır.
  SADABAT PAKTI (8 Temmuz 1937)
  1935 yılında İtalya’nın Habeşistan’a saldırması, Akdeniz
  ve Ortadoğu güvenliğinin tehlikeye düşmesine neden olmuştur. Bu yüzden Balkan Antantı’na benzer bir antlaşmanın
  Orta Doğu’da da gerçekleştirilmesi için faaliyetlere başlanmıştır. Türkiye, İran, Irak ve Afganistan arasında Sadabat
  Paktı imzalanmıştır. Bu antlaşmaya göre üye ülkeler; Karşılıklı
  olarak birbirlerinin sınırlarına saygılı olmayı, İç işlerine
  karışmamayı, Ortak çıkarlar doğrultusunda dostluk ve
  iş birliklerini geliştirmeyi kabul etmiştir. Bu antlaşma ile
  Türkiye, doğu sınırlarının güvenliğini sağlamış oldu.
  MİSAK-I MİLLÎ’NİN SON ZAFERİ: HATAY
  HATAY TÜRKİYE’YE KATILIYOR
  Türkiye, Sakarya Savaşı’nın kazanılmasından sonra Fransa ile 20 Ekim 1921 tarihinde Ankara Antlaşması’nı imzaladı. Bu antlaşma ile Hatay, bazı koşullarla Fransa’nın mandası
  altındaki Suriye’ye bırakıldı. Buna göre:
  Fransa, bölgede özel bir yönetim kuracak ve Türk kültürünün gelişmesine engel olmayacaktı.
  Lozan Antlaşması’nda da Ankara Antlaşması
  hükümleri aynen kabul edildi.
  Fransa 1936 yılında Suriye’nin bağımsızlığını tanıyınca Türkiye de
  Hatay’ın bağımsızlığı için harekete geçti. Konu, Milletler Cemiyetine taşındı. Türkiye’nin bu kararlı tutumunu gören
  Milletler Cemiyeti, Hatay’a, iç işlerinde bağımsız, dış işlerinde Suriye’ye bağlı bir statü tanıdı.
  Ancak Türkiye’nin
  istediği Hatay’ın tam bağımsızlığıydı. Avrupa’da savaş tehlikesinin de büyümesiyle Fransa, Doğu Akdeniz’in
  güvenliğini düşünerek Hatay meselesi için Türkiye ile görüşmeyi kabul etti. Türkiye ve Fransa arasında 4 Temmuz 1938 tarihinde bir dostluk antlaşması imzalandı.
  Hatay’ın bağımsızlığı bu iki devletin
  güvencesi altına alındı; Aynı gün Türk askerleri Hatay’a girdi.
  24 Ağustos 1938 tarihinde Hatay’da seçimler tamamlandı. 2 Eylül’de toplanan Hatay Meclisi bağımsız devlet için “Hatay Cumhuriyeti”
  adını kabul ederek cumhurbaşkanlığına Tayfur Sökmen ’i seçti. Hatay Millet Meclisi, 23 Haziran 1939 tarihinde Türkiye’ye katılma kararı aldı. 7 Temmuz 1 939’da Hatay, Türkiye’nin bir vilayeti haline geldi.
  NOT: Atatürk’ün ölmeden önce uğraştığı en son
  mesele Hatay meselesidir.
  NOT: Atatürk “Kırk yıllık Türk yurdu düşman elinde esir kalamaz” diyerek Hatay konusundaki kararlılığını ortaya koymuştur. Hatay’ın Anavatana katılması Atatürk’ün ileri görüşlülüğünü kanıtlar.

The post 8.Sınıf İnkılap Tarihi 6.Ünite Ders Notu Atatürk Dönemi Türk Dış Politikası first appeared on Evdeki Hocam.

8.Sınıf İnkılap Tarihi 6.Ünite Ders Notu Atatürk Dönemi Türk Dış Politikası yazısı ilk önce Evdeki Hocam üzerinde ortaya çıktı.

Kitap Çekilişlerinin Yapılacağı Grubumuza Katılmak İçin Tıklayınız

4. ÜNİTE ATATÜRKÇÜLÜK VE ÇAĞDAŞLAŞAN TÜRKİYE

ATATÜRK İLKELERİ

CUMHURİYETÇİLİK

www.Evdekihocam.com

Cumhuriyet, halkın kendi kendisini yönetmesi ve devlet içinde karar

verecek en yetkili ve son makam olarak milleti kabul etmektedir.

Cumhuriyet rejiminde esas, yöneticilerin seçimle iş başına gelmeleridir.

Halkın kendini doğrudan doğruya yönetmesi demek olan demokrasi ise cumhuriyet rejiminin ulaştığı en ideal yönetim biçimidir.

Cumhuriyet yönetiminde millet adına karar verme yetkisi doğrudan millet tarafından seçilmiş olan meclise aittir.

Anahtar kelimeler: Ulusal (milli) egemenlik, ulusal irade, seçim,

çok partili seçim, seçme seçilme hakkı.

UYARI: Cumhuriyetçilik İlkesi Doğrultusunda Yapılan İnkılaplar:

TBMM’nin açılması, 1921 ve 1924 Anayasalarının yapılması, Saltanatın kaldırılması, Cumhuriyetin ilan edilmesi, Siyasal partilerin kurulması, Ordunun siyasetten ayrılması, Kadınlara seçme ve seçilme haklarının verilmesidir

MİLLİYETÇİLİK

www.Evdekihocam.com

Ait olduğu milletin varlığını sürdürmesi ve

yüceltilmesi için diğer bireylerle birlikte çalışmaya bu çalışmayı ve bilinci diğer kuşaklara da yansıtmaya milliyetçilik denir.

Milliyetçiliğin en önemli unsuru millettir. Atatürk’e göre milliyetçilik, kendini aynı

milletin üyeleri sayan kişilerin, o milleti yüceltme istekleridir. Atatürk’ün milliyetçilik ilkesi birleştirici ve bütünleştiricidir.

Bu durumu güçlendiren unsurlar, milli eğitim, Misak-ı Milli, dil, tarih, kültür ve gaye birliği, milli kültür, Türklük şuuru ve manevi değerlerdir

Anahtar kelimeler: Ortak vatan, dil ve kader birliği, Ulusal(milli) bilinç, Ulusal (milli) bağımsızlık, ulusal benlik, Milli eğitim, manevi değerler

UYARI: Milliyetçilik İlkesi Doğrultusunda Yapılan İnkılaplar

Türk Tarih Kurumu açılması, Türk Dil Kurumu açılması, Kabotaj kanunun çıkarılması.

www.Evdekihocam.com

HALKÇILIK

Halkçılık, milletin çıkarına ve yararına bir siyaset izlenmesi, halkın kendi kendini

yönetmeye alıştırılmasıdır.

Halkçılıkta belli bir grup, kişi ya da sınıf üstünlüğü yoktur. Toplumu oluşturan bütün vatandaşlar ülkesine ve devletine karşı hak ve sorumluluklar açısından eşittir.

Herkes devlet imkânlarından eşit olarak yararlanma hakkına sahiptir. Herkes seçme ve seçilme hakkına sahiptir. Kanunlar önünde herkes eşittir.

Anahtar kelimeler: Ayrıcalıkların kaldırılması, eşitlik, dayanışma, sosyal devlet, halkın yönetime katılması, hukuk.www.Evdekihocam.com

UYARI: Halkçılık İlkesi Doğrultusunda Yapılan İnkılaplar

Kılık-Kıyafet İnkılâbı, Tekke ve Zaviyelerin Kapatılması, Medeni Kanunu’nun Kabul Edilmesi, Soyadı Kanunu’nun kabul Edilmesi, Kadınlara Siyasi Hakların Verilmesi

www.Evdekihocam.com

DEVLETÇİLİK

Devletçilik ekonomi ile alakalı bir ilkedir.

Ekonomik alanda devletin aktif olması ve devletin piyasayı belirlemesidir. Atatürk siyasi bağımsızlığı ekonomik bağımsızlıkla taçlandırmazsak siyasi bağımsızlığın

hiç bir anlam ifade etmeyeceğini söylemiştir. Siyasi bağımsız olan Türkiye’nin ekonomik bağımsızlığını da kazanarak tam bağımsız bir ülke olması gerekmektedir.

Anahtar kelimeler: Ekonomi, yatırım, kamulaştırma, karma ekonomi, özel sektör ve müteşebbisin (girişimci, yatırımcının) desteklenmesi

UYARI: Devletçilik İlkesi Doğrultusunda Yapılan İnkılaplar

Aşar vergisinin kaldırılması, Tarım alanındaki destekleyici çalışmalar, Yabancı

işletmelerin satın alınması, Devletçe demiryollarının yapılması, Devletin banka kurması,

Devletin bankaları ve kredi

kooperatiflerini denetimine alması, Teşvik-i Sanayi Kanunu, I. Beş Yıllık

Kalkınma Planı’nın hazırlanması

www.Evdekihocam.com

LAİKLİK

Laikliği kısaca din ve devlet işlerinin birbirinden ayrılması, devletin tüm dinlere eşit mesafede durması. Devlet yönetiminde akılcılık ve

 bilimselliğin esas alınmasıdır.

Anahtar kelimeler: Din ve vicdan özgürlüğü, akılcılık ve bilimsellik, çağdaşlaşma,

pozitif düşünce

UYARI: Laiklik İlkesi Doğrultusunda Yapılan İnkılaplar

Saltanatın Kaldırılması, Halifeliğin Kaldırılması,

Tevhit-i Tedrisat Kanununun Kabul Edilmesi, Şer’iyle ve Evkaf Vekâletinin Kaldırılması, Tekke ve Zaviyelerin kapatılması, Medeni Kanunu’nun Kabul Edilmesi, “Devletin

dini İslam’dır.” Maddesinin Anayasadan Çıkarılması, 1937’de Laiklik

İlkesinin Anayasada Yer Alması

www.Evdekihocam.com

İNKILAPÇILIK

İnkılapçılık ilkesi tüm ilkelerin çatısıdır diyebiliriz.

Eğer bir soruda herhangi bir inkılap verilmeyip sadece değişimden, dinamizmden, yenilikten bahsederse arayacağımız ilke inkılapçılıktır.

Anahtar kelimeler: Devrim, yenilik, inkılap, çağdaşlaşma, değişim, dinamik, dinamizm, ilerleme.

UYARI: Diğer ilkelerle ilgili yapılan tüm inkılap ve

yenilikler İnkılapçılık ilkesiyle ilgilidir

www.Evdekihocam.com

www.Evdekihocam.com

SİYASAL ALANDA YAŞANAN GELİŞMELER

SALTANATIN KALDIRILMASI (1 Kasım 1922)

Nedenleri:

– Saltanatın millet egemenliğine ters düşmesi

– İtilaf Devletlerinin Lozan’da toplanacak olan barış konferansına İstanbul ve Anakara hükümetlerini birlikte çağırmaları

– Bir ülkede iki hükümetin bulunmasının milli menfaatlere ters düşmesi TBMM 1 Kasım 1922 ‘de

oybirliği ile kabul ettiği bir kanunla saltanatı kaldırmıştır.

Lozan’a İstanbul hükümeti de çağrılınca M. Kemal Lozan Antlaşması öncesi saltanatla halifeliği

ayırarak saltanatı kaldırdı.

Son padişah Vahdettin 17 Kasım 1922’de ülkeyi terk ederek İngilizlere sığındı. TBMM halife olarak Osmanlı soyundan gelen Abdülmecit Efendi’yi seçti.

Ortamım hazır olamaması sebebiyle

saltanat kaldırılırken halifelik kaldırılmamıştır.

www.Evdekihocam.com

Saltanatın Kaldırılmasının Sonuçları:

– 623 yıllık Osmanlı saltanatı sona erdi.

– TBMM ülkenin tek temsilcisi haline geldi.

– Siyasi güç ile dini güç birbirinden ayrıldı. Laikliğin ilk aşaması gerçekleştirildi.

– Cumhuriyet’in ilanı için zemin hazırlandı.

Demokratikleşme yolunda önemli bir adım atıldı.

ANKARA’NIN BAŞKENT OLMASI (13 Ekim 1923)

Mustafa Kemal Sivas kongresinden sonra (27 Aralık 1919) temsil heyeti ile Ankara’ya gelmişti. Savaşı buradan yönetti, meclisi burada açtı.

Ankara başkent gibi bir konumdaydı. Mustafa Kemal Ankara’nın resmi olarak başkent

olmasını istedi. Ankara, askeri ve coğrafi özellikleri de göz önünde

bulundurarak 13 Ekim 1923 tarihinde

tek maddelik kanun teklifi ile “Türkiye Devleti’nin başkenti Ankara’dır.” İfadesi

anayasamızda yerini aldı.

www.Evdekihocam.com

CUMHURİYETİN İLANI (29 Ekim 1923)

Nedenleri:

– Devletin adının olmaması (Yeni Türk Devleti “Türkiye Büyük Millet Meclisi

Hükümeti” adını taşıyordu).

– Saltanatın kaldırılmasıyla devlet başkanlığı

sorununun ortaya çıkması

– Ülkede hükümet bunalımının yaşanması

– Yeni Türk Devleti’nin ulusal egemenliği benimsemesi

www.Evdekihocam.com

Mecliste yapılan görüşmeler sonucunda meclise sunulan kanun tasarısı kabul edilerek 29 Ekim 1923 ‘te yeni Türk Devleti’nin adı ‘Türkiye Cumhuriyeti’

şeklinde belirlenmiş oldu.

Türkiye Cumhuriyeti’nin ilk cumhurbaşkanı Mustafa Kemal ilk başbakanı İsmet İnönü,

ilk meclis başkanı da Fethi Okyar oldu.

www.Evdekihocam.com

CUMHURİYETİN İLANININ SONUÇLARI:

– Cumhuriyetin ilanıyla yeni Türk

devletinin adı belli oldu (konuldu) ve rejim konusundaki tartışmalar da

sona erdi (devletin adı; Türkiye Cumhuriyeti rejimi; Cumhuriyet).

– “Meclis hükümeti” yerine “kabine sistemine” geçildi,

– Devlet başkanlığı sorunu çözüldü.

Çünkü devletin yegâne başkanı,

Cumhurbaşkanı Mustafa Kemal oldu.

– Milli egemenlik yolunda önemli bir aşama kaydedildi.

www.Evdekihocam.com

HALİFELİĞİN KALDIRILMASI (3 MART 1924)

NEDENLERİ:

www.Evdekihocam.com

– Halifeliğin milli egemenlik anlayışı ile bağdaşmaması

– Türkiye’nin çağdaş ve laik bir yapıya kavuşması için yapılacak yeniliklerin önünde halifeliğin engel oluşturması

– Abdülmecit Efendi’nin yetkilerini aşarak devlet başkanı gibi davranması

– Halifeliğin, eski rejim taraftarlarının sığınacağı merkez haline gelmesi

– Bazı TBMM üyelerinin halifeyi meclisin üzerindeymiş gibi görmeleri

1 Kasım 1922’de saltanat ve halifelik birbirinden

ayrılarak saltanat kaldırıldı ve

halifeliğin yetkileri dinî konularla sınırlandırıldı.

Sultan Vahdettin’in ülkeden

ayrılmasından sonra Osmanlı sülâlesinden

Abdülmecit Efendi, TBMM tarafından halife seçildi.

Abdülmecit Efendi kendisini devlet başkanı gibi görmeye başladı.

Bu sebeplerden dolayı 3 Mart 1924’te TBMM’de kabul edilen bir kanunla halifelik kaldırıldı.

Şeriye ve Evkaf Vekaleti (Şeriat İşleri ve Vakıflar başkanlığı) kaldırılarak yerine Diyanet İşleri Başkanlığı ve Vakıflar Genel Müdürlüğü kuruldu.

www.Evdekihocam.com

HALİFELİĞİN KALDIRILMASININ SONUÇLARI

– Laikliğe geçişin en önemli aşaması gerçekleştirildi.

– Saltanatın bir uzantısı olarak görülen halifeliğin kaldırılması devlet merkezindeki iki başlılığın ortadan kaldırılmasını sağladı.

– İnkılapların gerçekleştirilmesi için elverişli bir ortam hazırlandı.

– Millî egemenlik anlayışı pekiştirildi.

www.Evdekihocam.com

1924 ANAYASASI’NIN KABULÜ (20 NİSAN 1924)

Kurtuluş Savaşı’nın kazanılmasından sonra hazırlanmıştır. 1924 Anayasası’nda ulusal hakimiyet,

TBMM’nin üstünlüğü, tek meclis ve “Güçler ayrılığı ilkesi”, Cumhurbaşkanı’nın TBMM’den ve 4

yıl için seçilebileceği, üst üste aynı kişinin Cumhurbaşkanı seçilebileceği, yargı hakkının bağımsız

mahkemelerde olduğu, Cumhuriyet rejiminin

değişmezliği ve Danıştay’ın kurulması gibi maddeler vardı. 1924 Anayasası’nda da 1960 yılına kadar düzenlemeler olmuştur.

www.Evdekihocam.com

HUKUK ALANINDA YAŞANAN GELİŞMELER

MEDENİ KANUNUN KABULÜ (17 Şubat 1926):

Evlenme, boşanma, miras ve aile hukuku ile ilgili kanunlar

medeni hukuk kapsamındadır.

Avrupa devletlerinde modern hukuk kuralları uygulanırken Osmanlı Devleti’nde Tanzimat döneminde dini kurallara dayalı “Mecelle” adı verilen

kanun hazırlanmıştı. Mecelle ihtiyaçlara cevap veremediği için 1926 yılında Türk milletinin örf ve hukukuna en yakın olan ve

Avrupa’daki en yeni medeni kanun olan İsviçre Medeni Kanunundan alınarak hazırlandı.

MEDENİ KANUN’UN GETİRDİĞİ YENİLİKLER

– Aile hukukunda kadın-erkek eşitliği sağlandı.

– Resmi nikah ve tek kadınla evlilik esası kabul edildi.

– Kadına da boşanma hakkı verildi.

– Mirasta kadın erkek eşitliği sağlandı.

– Mahkemelerdeki şahitlikte kadın erkek eşitliği getirildi.

– Kadınlara istediği mesleğe girebilme hakkı tanındı.

– Boşanma durumunda çocukların hakları güvence altına alındı.

www.Evdekihocam.com

HUKUK ALANINDA DİĞER YENİLİKLER:

Türk Ceza Kanunu: İtalya’dan alınıp hazırlanmıştır.

Borçlar Kanunu: İsviçre’den alındı.

Türk Ticaret Kanunu: Almanya’dan alındı.

EĞİTİM ALANINDA YAŞANAN GELİŞMELER TEVHİD-İ TEDRİSAT (ÖĞRETİM BİRLİĞİ) KANUNU 3 MART 1924

Osmanlılarda en önemli eğitim kurumları medreselerdi. Osmanlı devletinin

 yenileme ve çöküş dönemlerinde diğer kurumlar gibi medreseler de bozulmuştu. Tanzimat’tan itibaren batı tarzında eğitim veren

modern okullar açılmıştı. Aynı zamanda devlet kontrolü dışında eğitim yapan azınlık ve yabancı ülkelerin okulları da bulunmaktaydı.

Bu nedenle Osmanlı’da eğitimde birlik yoktu, kültürel anlamda ikilik vardı.

TEVHİD-İ TEDRİSAT KANUNU İLE;

– Medreseler kapatıldı, laikliğin gerçekleştirilmesinde önemli bir adım

atıldı (laik bir eğitim benimsendi).

– Milli Eğitim Bakanlığı kuruldu.

Türkiye Cumhuriyeti sınırları içindeki bütün okullar Milli Eğitim Bakanlığı’na bağlandı.

– İlköğretim kız ve erkek çocuklara zorunlu hale getirildi.

– Azınlık ve yabancı okulların dini ve siyasi amaçlarla öğretim yapmaları önlendi.

HARF İNKILABI ve MİLLET MEKTEPLERİNİN

AÇILMASI (1 Kasım 1928)

Türkler İslam’ı kabul edince eski alfabelerini  bırakıp Arap harflerini kullanmaya başladılar.

Arapça okuması ve yazması zor bir dildi.

Türk insanına uymuyordu. Eski Osmanlıcanın okumadaki güçlükleri, okuryazar

oranını düşürmüştü.

Mustafa Kemal okuma yazmanın yaygınlaştırılması ve çağdaşlaşma için

Latin alfabesinin kullanılmasını istiyordu.

Bu nedenle 1 Kasım 1928’de Latin alfabesi kabul edildi. Yeni Türk alfabesini tanıtmak ve

okuma yazmayı yaygınlaştırmak amacıyla millet mektepleri açıldı.

Mustafa Kemal başöğretmen seçildi.

www.Evdekihocam.com

TÜRK TARİH KURUMU’NUN KURULMASI (15 Haziran 1931)

Milli tarihçilik anlayışına ihtiyaç duyulması, Türkiye ile ilgili haksız iddiaların çürütülmesi, Türk Tarihi’nin köklü geçmişini araştırmak ve

Türklere yönlendirilen ön yargıların

silinmesi amacıyla 15 Haziran 1931’de Türk Tarihi Tetkik Cemiyeti kuruldu. Kurumun adı 1935’te Türk Tarih Kurumu olarak değişmiştir.

TÜRK DİL KURUMU’NUN KURULMASI (12 Temmuz 1932)

Mustafa Kemal Atatürk, birinci Türk Tarih Kurultayı’nda Türk Tarihi gibi

Türk Dilinin de bilimsel yollarla araştırılması için 12 Temmuz 1932’de Türk Tarihi Tetkik Cemiyeti’ni kurdurmuştur.

Bu kuruluşun adı daha sonra Türk Dili Araştırma Kurumu adını aldıysa da, bu isim bir süre sonra

tekrar değiştirilmiş ve son olarak Türk Dil Kurumu adını almıştır.

www.Evdekihocam.com

DİL TARİH ve COĞRAFYA FAKÜLTESİ’NİN AÇILMASI (22 Haziran 1935)

Ulusal bilincin gelişebilmesi ve özgür düşünceli gençlerin yetişebilmesi için Türk Dilinin, Türk

Kültürünün ve Türk Tarihinin derinliğine araştırılması için 1935’de Dil ve Tarih-Coğrafya

fakültesi kurulmuştur.

 Arkeoloji, Prehistorya, Antropoloji, Hititoloji, Latin Dili ve Edebiyatı, Sümeroloji, Etnoloji ve

Hindoloji fakültedeki bölümlerdendir.

www.Evdekihocam.com

ÜNİVERSİTE REFORMU

Osmanlı zamanında kurulan Darülfünun (İstanbul Üniversitesi) çağın gereklerine uygulanması için Mustafa Kemal İsviçreli bilim adamı Malche’den rapor istemiş.

1 Kasım 1933’te Mecliste üniversite reformlarını

açıklamış bu doğrultuda Darülfünun yerine modern eğitime uygun olan

İstanbul Üniversitesi açılmıştır. Tıp, hukuk, fen ve edebiyat fakültesi ve sekiz enstitüden oluştu. Dışarıdan getirilen öğretim üyeleri ile de modern ve bilimsel eğitim başlatıldı.

İstanbul Üniversitesi kendinden sonra açılacak üniversiteler örnek oldu.

www.Evdekihocam.com

SANAT ve SPOR

Atatürk sanat ve spora çok büyük önem vermiştir. “Hepiniz milletvekili olabilirsiniz, Bakan olabilirsiniz; hatta Cumhurbaşkanı olabilirsiniz, fakat sanatkâr olamazsınız.” Sözü ile sanata verdiği önemi vurgulamış.

Ülkemizde müzik resim heykel gibi sanat dallarının gelişmesi için elinden gelen

çabayı göstermiş.

Güzel sanatlarla ilgili okullar açılmasını sağlamıştır.

‘’Spor, yalnız beden kabiliyetinin bir

üstünlüğü sayılmaz. İdrak ve ahlak da bu işe yardım eder.

Zekâ ve kavrayışı kısa olan kuvvetliler, zekâ kavrayışı yerinde olan daha az

kuvvetlilerle başa çıkamazlar.

Ben sporcunun zeki, çevik ve aynı zamanda ahlaklısını severim.” Diyerek

spora verdiği önem ve sporcunun nasıl olması gerektiğini vurgulamıştır.

TOPLUMSAL ALANDA YAŞANAN GELİŞMELER

ŞAPKA (25 Kasım 1925) ve KILIK KIYAFET KANUNU (3 Aralık 1934)

Mustafa Kemal, Türk insanının çağdaş bir görünüm kazanması ve giyimde

birliğin sağlanması için

çalışmalar yaptı. Atatürk Kastamonu’ya yaptığı gezide şapkayı tanıttı. 25 Kasım 1925’te de şapka kanunu çıkarıldı.

1934 yılında çıkarılan başka kanunla da din adamlarının, ibadet yerlerinin dışında dini kıyafetle gezmesi yasaklandı.

Sadece en büyük din görevlileri kıyafeti ile dolaşabilecekti.

TAKVİM SAAT VE ÖLÇÜLERDE DEĞİŞİKLİK

Batılı ülkelerle olan ekonomik ve ticari ilişkileri geliştirmek, resmi ilişkileri kolaylaştırmak ve ticari ilişkilerde birlik sağlamak amacıyla bazı düzenlemeler yapıldı. Hicri ve Rumi takvim yerine

Miladi Takvim kabul edildi (26 Aralık 1925). 1 Ocak 1926’dan itibaren uygulandı.

Alaturka saat yerine (güneşin batışına göre ayarlanan) uluslar arası alafranga saat

sistemi kabul edildi;

gün, gece yarısından başlatıldı ve yirmi dört tane saat dilimine ayrıldı.

Ağırlık ve uzunluk ölçüleri değiştirildi.

Okka, kile ve dirhem yerine kilogram ve litre,

arşın ve endaze yerine metre kabul edildi (26 Mart 1931). 1928 tarihinde kabul edilen bir kanunla uluslar arası rakamlar kullanılmaya başlandı.

Hafta tatili Cuma gününden cumartesi öğleden sonra ve pazara alındı

Bu yeniliklerle iç piyasada alışveriş canlanırken, milletlerarası ticarette

 büyük kolaylık sağlandı. Ticaret ve ekonomi alanlarında işlemler kolaylaştırıldı.

www.Evdekihocam.com

TEKKE VE ZAVİYE VE TÜRBELERİN KAPATILMASI (30 KASIM 1925)

30 Kasım 1925’te çıkarılan bir kanunla Tekke ve Zaviyeler kapatıldı. Şeyh, derviş,

mürit, dede gibi unvanlar da yasaklandı.

www.Evdekihocam.com

SOYADI KANUNU (21 HAZİRAN 1924)

Osmanlı toplumunda soyadı yoktu.

Genellikle insanlar lakapları, aile unvanları ve doğduğu yerlere göre

anılıyorlardı. Bu durum resmi

işlerin (tapu, okul, askerlik, mahkeme, miras gibi) yürütülmesinde büyük zorluklar doğuruyordu.

Bu karışıklıkları önlemek, kişilerin birbirleriyle ve devletle olan ilişkilerinde kolaylık sağlanması amacıyla 21 Haziran 1934’de Soyadı Kanunu çıkarıldı

TÜRK KADININA SİYASİ HAKALARIN TANINMASI

1926 yılında Medeni Kanun kabul edilerek Türk kadınına toplum

hayatında geniş haklar verilmiştir.

Çok geçmeden bunu Türk kadınına siyasi hakların verilmesi izledi.

**3 Nisan 1930 tarihinde kabul edilen bir yasa ile kadınlara belediye seçimlerine

katılma hakkı tanınmıştır.

**26 Ekim 1933 1930 tarihinde kabul edilen bir yasa ile Türk kadınına muhtarlık ve ihtiyar heyeti üyeliği için seçme ve seçilme hakkı tanınmıştır.

**5 Aralık 1934 tarihinde kabul edilen bir başka yasa ile kadınlara milletvekili seçme

ve seçilme hakkı tanınmıştır.

EKONOMİ ALANINDA YAŞANAN GELİŞMELER

İZMİR (TÜRKİYE) İKTİSAT KONGRESİ (17 Şubat 1923)

Ülke ekonomisinin durumu Kurtuluş savaşında iyice bozulmuştu. Elde edilen askeri ve siyasi

başarının bir benzeri ekonomik alanda da sağlanması şarttı. Yeni Türk Devleti’nin ekonomiyi güçlendirmek, ekonomide izleyeceği yolu araştırmak,

 kalkınma hedeflerini belirlemek ve

milli ekonominin kurulmasıyla ilgili esasları belirlemek amacıyla 17 Şubat 1923’de İzmir İktisat Kongresi toplandı. Bu kongreye çiftçi, tüccar, esnaf, sanayici ve işçi kesimlerinden toplam 1135 temsilci katıldı.

Burada Misak-ı iktisadi (ekonomik ant) kabul edildi.

KONGREDE ALINAN KARARLAR:

– Hammaddesi yurt içinde yetişen veya yetiştirilebilen sanayi dallarının kurulmalı, yabancı

tekellerden kaçınılmalıdır.

– Sanayi özendirilmeli ve ulusal bankalar kurulmalıdır.

– Küçük işletmelerden büyük işletme ve fabrikalara geçilmelidir.

– Özel teşebbüse (çiftçilere) kredi sağlayan bir devlet bankası kurulmalıdır (devlet özel girişimciyi destekleyecek).

– Devlet ekonomik görevleri üstlenmelidir (Devletçilik ilkesi benimsenmiştir)

– Sanayinin her alanda geliştirilmelidir

– Milli sanayi kurulmalı ve ihracat teşvik edilmelidir.

– Yerli malı ve yerli sanayi teşvik edilmelidir.

TARIM ALANINDAKİ GELİŞMELER

Tarım milli ekonominin temeli kabul ediliyordu.

Bu alanda gelişme sağlamak için köylünün durumunu iyileştirmek gerekiyordu. Bu amaçla yeni kurulan devlet şu tedbirleri aldı.

– Aşar vergisi kaldırılarak köylünün

ekonomik bakımdan rahatlaması sağlandı (1925).

– 1923 yılında çiftçilere yardımcı olmak ve tarımı desteklemek için

çiftçilere kredi imkânı sağlandı.

– Üretimi artırmak amacıyla tohum ıslah çalışmaları yapıldı.

– Tohum ıslah istasyonları kurularak örnek çiftlikler açıldı (köylünün iyi tohum ihtiyacı karşılanmaya çalışıldı).

– Tarım Kredi Kooperatifleri kuruldu.

– Köylüye toprak mülkiyeti hakkı tanındı.

www.Evdekihocam.com

SANAYİ, MADEN ve TİCARET ve DENİZCİLİK ALANINDAKİ GELİŞMELER

Sanayi ve diğer üretim alanlarında dışa bağımlılığı azaltmak için çeşitli alanlarda kurum ve kuruluşlar açıldı.

Bu alanda yaşanana başlıca gelişmeler şunlardır

– 1925 yılında ‘Sanayi ve Maadin Bankası’ kuruldu

– 1927 yılında ‘Teşvik-i sanayi Kanunu’ çıkarıldı

– 1933 I.Beş Yıllık Kalkınma Planı hazırlandı.

– Sümerbank kuruldu. 1939 Karabük Demir

Çelik Fabrikası kuruldu.

– Yer altı zenginliklerini ortaya çıkarmak amacıyla Maden Tetkik Arama (MTA) kuruldu (1935).

– Çıkarılan madenlerin işletilmesi için Etibank kuruldu.

– Dış bağımlılıktan kurtulmak için üç siyah (kömür, demir, akaryakıt) ve üç beyaz (un, şeker, pamuk) üretimine geçildi.

– 24 Temmuz 1923 tarihinde Kapitülasyonlar kaldırıldı.

– 1924 tarihinde İş Bankası kuruldu

– Kabotaj Kanunu çıkarıldı (1 Temmuz 1926-Türk sularında ticaret hakkının Türklere geçmesi)

www.Evdekihocam.com

SAĞLIK ALANINDA YAŞANAN GELİŞMELER

Milli Mücadelen çıkan halkın sağlık sorunlarını çözmek için 1892’de kurulmuş

aşı evleri kaldırılarak Hıfzısıhha enstitüsü kuruldu.

İlk Hıfzısıhha enstitüsüne Sağlık Bakanı Refik Saydam’ın adı verildi. O dönemde

nüfusu fazla olan şehirlerde Numune Hastaneleri açıldı.

Verem o önemde yaygın bir hastalıktı.

Bu amaçla: 1923’te İzmir Veremle Mücadele Cemiyeti; 15 Ağustos 1924’te

İstanbul’da Sanatoryum;

1925’te Veremle mücadele için ilk Dispanser;

1927’de İstanbul Veremle Mücadele Cemiyeti;

1930’da “Umumi Hıfzısıhha Kanunu” çıkarıldı. Umumi Hıfzısıhha Kanunu ile veremlilerin ihbar

edilmesi ve önlem alınması ile ilgili kanundur. Behçet hastalığını ilk kez 1937

yılında Hulusi Behçet tanımladığı için hatalık onun adıyla anılır.

Kurulan diğer kurumlar: Kızılay, Yeşilay, Verem Savaş Dernekleri, Çocuk Esirgeme Kurumu gibi

sosyal kuruluşlar kuruldu.

BİR DEVRİN ANALİZİ NUTUK

Atatürk, Cumhuriyet Halk Fırkası’nın 15-20 Ekim 1927 tarihleri arasında

gerçekleştirdiği ikinci büyük

kongresinde Millî Mücadele’yi ve Cumhuriyetin kuruluşunu anlatan uzun bir konuşma yaptı.

Bu konuşma Nutuk adı altında kitaplaştırıldı.

Atatürk, Nutuk’ta 1919 ve 1927 yılları

arasındaki olayları belgelere dayalı olarak yazıp Türk tarihi için önemli bir kaynak oluşturdu.

Nutuk, “19 Mayıs 1919’da Samsun’a çıktım.” cümlesiyle başlar, Atatürk’ün Türk Gençliğine Hitabesi ile son bulur.

Nutuk, ülkemizde defalarca

kitap olarak basıldığı gibi birçok yabancı dile de çevrildi. Atatürk; Nutuk adlı eseriyle, başarılı

bir komutan, deha bir lider olmasının yanında aynı zamanda iyi bir edebiyatçı ve hatip olduğunu da ortaya koymuştur.

www.Evdekihocam.com

ATATÜRK İLKE VE İNKILAPLARINI OLUŞTURAN TEMEL ESASLAR

Milli Tarih Bilinci ve Milli Dil

www.Evdekihocam.com

Tarihi olmayan millet köksüz bir ağaca benzer,

güçlü bir rüzgar karşısında yıkılır gider.

Türk tarihinin, uygarlığın en eski çağlarına kadar

uzanması her Türk için onur ve gurur kaynağıdır.

Atatürk, tarihte büyük devletler kurmuş, dünya medeniyetine önemli katkılarda bulunmuş Türk milletinin, geçmişten aldığı güçle, çağdaşlaşma

yolunda bütün gücünü ortaya koyacağına inanmıştır.

Milli dil, milli birliğin başta gelen unsurlarından biridir.

Bu nedenle, milli dilimiz olan Türkçeyi koruyarak, çağın gereklerini karşılayacak şekilde

gelişmesine yardımcı olmalıyız. Atatürk bu konu ile ilgili olarak “… Türk milletindenim diyen insanlar her şeyden evvel ve mutlaka Türkçe konuşmalıdır…” demiştir.

www.Evdekihocam.com

BAĞIMSIZLIK VE ÖZGÜRLÜK

Tarih boyunca kendi vatanında bağımsız yaşamış olan Türk milleti, başkalarının

egemenliği altında yaşamaktansa ölmeyi yeğlemiştir.

Atatürk, “Biz, milli sınırlarımız içinde özgür ve bağımsız yaşamaktan başka bir şey istemiyo-ruz.” diyerek bağımsız ve özgür yaşamaya verdiği önemi göstermiştir.

www.Evdekihocam.com

VATAN VE MİLLET SEVGİSİ

Atatürkçülüğün en önemli unsurlarından biri de vatan ve millet sevgisidir. Atatürk’ün,

“Yurt toprağı! Her şey sana feda olsun. Kutlu olan sensin. Hepimiz senin için fedaiyiz.” ve

“Ne mutlu Türk’üm diyene!” sözleri vatanına ve milletine karşı beslediği hayranlık ve şükran duygularını ifade etmektedir.

Türk Milletini Çağdaş Uygarlık Düzeyinin Üzerine Çıkarma Hedefi

Atatürk’ün önderliğinde gerçekleştirilen

inkılapların büyük bir kısmı çağdaşlaşma ve Batılılaşma hedefini taşımıştır.

 Bu doğrultuda Türk milleti de çağdaş uygarlık düzeyini yakalamayı hatta daha

ileriye gitmeyi hedeflemiştir.

EGEMENLİĞİN MİLLETE AİT OLMASI

Atatürk henüz daha Kurtuluş Savaşı’nın başında alınan,

“Milli kuvvetleri etkili, milli iradeyi hakim kılmak esastır.”

kararı ile egemenliğin millete ait olduğunu vurgulamıştır. TBMM’nin Açılması, Saltanatın Kaldırılması ve Cumhuriyetin İlanı gibi inkılaplarla egemenlik hakkı kesin

olarak millete verilmiştir.

MİLLİ BİRLİK VE BERABERLİK, ÜLKE BÜTÜNLÜĞÜ

www.Evdekihocam.com

Milli birlik ve beraberlik, milletçe birliği, bir arada yaşamayı ifade eder. Böylece milletin sevgi ve

saygı ile birbirine bağlanmasını, ortak ideallere yönelik olarak varlığını devam ettirmesini sağlar.

Milli birlik ve beraberlik aynı zamanda ülke bütünlüğünün korunmasını gerektirir.

Atatürk’ün milliyetçilik anlayışı, Türk milletinin birlik ve beraberlik içinde yaşamasını, hiçbir bölücü unsura yer vermemesini gerektirir.

MİLLİ KÜLTÜRÜN GELİŞTİRİLMESİ

Yabancı kültürlerin benimsenmesi milli

 varlığımızı tehlikeye düşürür, çağdaş uygarlık düzeyini

yakalamamızı engeller. Atatürk, Batı’nın tekniğinden ve biliminden yararlanırken milli kültürümüzü de korumamız gerektiğini belirtmiştir.

The post 8.Sınıf İnkılap Tarihi 4.Ünite Özeti Atatürkçülük ve Çağdaşlaşan Türkiye first appeared on Evdeki Hocam.

8.Sınıf İnkılap Tarihi 4.Ünite Özeti Atatürkçülük ve Çağdaşlaşan Türkiye yazısı ilk önce Evdeki Hocam üzerinde ortaya çıktı.

—————————————————————————————————-

KİTAP ÇEKİLİŞLERİNİN YAPILACAĞI GRUBUMUZA KATILMAK İÇİN TIKLAYINIZ

—————————————————————————————————-

6.SINIF TÜM DERSLERİN PAYLAŞILDIĞI WHATSAPP GRUBU İÇİN TIKLAYINIZ

—————————————————————————————————-

7.SINIF TÜM DERSLERİN PAYLAŞILDIĞI WHATSAPP GRUBU İÇİN TIKLAYINIZ

—————————————————————————————————-

8.SINIF LGS TÜM DERSLERİN PAYLAŞILDIĞI WHATSAPP GRUBU İÇİN TIKLAYINIZ

The post 1. Dönem 1.Yazılı Örnek Soru Kitapçıkları first appeared on Evdeki Hocam.

1. Dönem 1.Yazılı Örnek Soru Kitapçıkları yazısı ilk önce Evdeki Hocam üzerinde ortaya çıktı.

8.Sınıf Tüm Derslerin Paylaşıldığı Whatsapp Grubu İçin Tıklayınız

Kitap Çekilişlerinin Yapılacağı Grubumuza Katılmak İçin Tıklayınız

1. Aşağıdaki ifadelerin yanındaki boşluğa doğru ise ‘’D’’ yanlış ise ‘’Y’’ harfini yazınız. (2X5=10puan)
2. (…….) Kabotaj Kanunu, milliyetçilik ilkesine uygun bir inkılaptır.
3. (…….) Toplumda ayrıcalık belirten unvanların yasaklanması halkçılık ilkesinin gereğidir.
4. (…….) Özellikle 1929 ekonomik buhran ülkemizde devletçilik ilkesini zorunlu hale getirmiştir.
5. (…….) Devlet yönetiminde akıl ve bilimin esas alınması inkılapçılık ilkesinin gereğidir.
6. (…….) Medeni Kanun’la toplumsal ve ekonomik alanda kadın erkek eşitliği sağlanmaya çalışılmıştır.

• Aşağıdaki boşluklara, verilen kelimelerden uygun olanı yazınız. (3X6=18puan)

1. Laiklik alanında yapılan ilk inkılap…………………………………………………………….
2. Yönetimin babadan oğula geçtiği sistem………………………………………………….
3. Medeni Kanun’la kadınlar……………………………………………………hakkını elde etmiştir.
4. Tekke ve zaviyelerin kapatılması ……………………..alanda yapılan bir yeniliktir.
5. Halkın dini duygularının kullanılmasını engellemek amacı ile………………………………………kapatılmıştır.
6. Saltanat ve Halifeliğin ayrılması hangi ilkeye uygundur? (Yazınız)……………………………………………

Her Test sorusu 6 puan değerindedir.

1) 

1. Türk Tarih Kurumunun açılması
2. Tekke ve zaviyelerin kapatılması
3. Soyadı Kanununun kabul edilmesi

Bu inkılapların aşağıdaki ilkelerle eşleştirilmesi hangi seçenekte doğru olarak verilmiştir?

                           I             II           III

1. Milliyetçilik –Laiklik-Halkçılık
2. Halkçılık-Devletçilik-İnkılapçılık
3. Cumhuriyetçilik-Milliyetçilik-Devletçilik
4. Milliyetçilik-Cumhuriyetçilik-Laiklik

2) ‘’Bizim düşüncemizde; çiftçi, çoban, işçi, tüccar, sanatkâr, asker, doktor kısaca herhangi bir toplumsal kurumda çalışan bir vatandaşın hak, çıkar ve hürriyeti eşittir.’’ 

Mustafa Kemal Atatürk

       Yukarıdaki söz hangi ilkeyle ilişkilendirilebilir?                                         

1. Laiklik
2. Halkçılık
3. Milliyetçilik
4. Cumhuriyetçilik

3)   8/A sınıfı öğrencisi Mehmet, evlerinin bulunduğu mahallede gezerken, mahallelerinde cami, kilise ve havra gibi ibadet yerlerinin olduğunu görür.

Mehmet’in gördüğü bu durum, aşağıdaki Atatürk ilkelerinden hangisiyle ilişkilendirilebilir?

1. Cumhuriyetçilik
2. Milliyetçilik
3. Devletçilik
4. Laiklik

4) Atatürk’ün milliyetçilik anlayışı birleştirici, kaynaştırıcı ve eşitlikçidir. Toplum içinde sınıf ve zümre ayrımına karşı çıkar. Dil, din, ırk farkı gözetmeksizin vatandaşların eşit haklara sahip olduklarını savunur.

Buna göre Atatürk milliyetçiliği aşağıdakilerden hangisini sağlamaya yöneliktir?

1. Din birliği
2. Milli egemenliği
3. Üstün millet anlayışını
4. Milli birlik ve beraberliği

5) Cumhuriyetçilik halkın kendini yönetecek kişileri kendisinin seçmesini esas alan bir düşünce sistemidir.

Buna göre;

1. TBMM’nin açılması
2. Medeni Kanun’un kabul edilmesi
3. Saltanatın Kaldırılması
4. Soyadı Kanunu’nun çıkarılması

gelişmelerinden hangileri Cumhuriyetçilik ilkesiyle ilişkilidir?

1. I ve II
2. I ve III
3. II ve IV
4. III ve IV

6)

• Saltanatın kaldırılması
• TBMM’nin açılması
• Cumhuriyetin ilan edilmesi

Yukarıda verilen inkılapların yapılmasının ortak amacı, aşağıdakilerden hangisidir?

1. Ulusal egemenliği sağlamak
2. Hukuk birliğini gerçekleştirmek
3. Devlet kurumlarını laikleştirmek
4. Sosyal devlet anlayışını yerleştirmek

7) ‘’Osmanlı Devleti’nden kalma eğitim kurumları incelendiğinde dini eğitim veren medreseler, batı tarzında eğitim veren mektepler ve azınlıklar ile yabancılara ait okullar bir arada bulunmaktaydı. Eğitimdeki bu çok başlılık nedeniyle öğrenciler farklı dünya görüşlerine sahip kişiler olarak yetişiyorlardı.’’

Bu bilgi aşağıdaki sorulardan hangisinin cevabıdır?

1. Kabotaj Kanunu’nun egemenlik haklarımız açısından önemini açıklayınız?
2. Medeni Kanun’un çıkarılma gerekçeleri nelerdir?
3. Tevhid-i Tedrisat Kanunu neden kabul edildi?
4. Harf inkılabı niçin yapıldı?

8) ‘’Milli his ile dil arasındaki bağ çok kuvvetlidir. Dilin milli ve zengin olması milli hissin gelişmesinde başlıca etkendir.’’

Atatürk’ün bu sözü doğrultusunda aşağıdakilerden hangisi gerçekleştirilmiştir?

1. Maarif Kongresi toplanmıştır
2. Türk Dil Kurumu kurulmuştur
3. Tekalif-i Milliye Emirleri yayımlanmıştır
4. Tevhid-i Tedrisat Kanunu kabul edilmiştir

9) Cumhuriyet Dönemi’nde Türkiye’deki yüksek öğretimi incelemesi ve bir reform tasarısı hazırlaması için İsviçre’den Prof. Dr. Albert Malche davet edilmişti. Albert Malche bir rapor hazırlayarak Atatürk’e sunmuştu. Malche’nin hazırladığı raporu titizlikle inceleyen Atatürk düşüncelerini şu şekilde ifade etmiştir. ‘’Bir milleti ancak ve ancak o o milletin içinden çıkanlar yükseltebilir…Bir yabancı alimin fikirlerinden, görüşlerinden ve tetkiklerinden istifade edeceğiz fakat asıl çareyi, asıl kararı kendi içimizden çıkarmak mecburiyetindeyiz.’’

Atatürk bu parçada geçen sözüyle aşağıdakilerden hangisine vurgu yapmıştır?

A) Milliliğe               B) Gelenekçiliğe

C) Uzlaşmacılığa     D) Eşitlikçiliğe

10)

• Şapka Kanunu’nun çıkarılması
• Uluslararası rakamların kabul edilmesi
• Ağırlık ve uzunluk ölçülerinin değiştirilmesi
• Miladi takvimin kabul edilmesi

Yukarıda verilenler hangi kavram doğrultusunda yapılmıştır?

1. Demokratikleşme
2. Milli egemenlik
3. Çağdaşlaşma
4. Milli bağımsızlık

11) 5 Aralık 1934 tarihinde kabul edilen yasa ile Türk kadınına milletvekili seçme ve seçilme hakkı tanınmıştır.

Bu durumun aşağıdakilerden hangisine katkı sağladığı söylenemez?

1. Demokrasinin gelişmesine
2. Kadın erkek eşitliğine
3. Kadınların devlet yönetimine katılmasına
4. Din ve vicdan özgürlüğünün sağlanmasına

12)

• 1 Ocak 1926’dan itibaren miladi takvim kullanılmaya başlandı
• 20 Mayıs 1928’de uluslararası rakamlar kabul edildi
• 26 Mart 1931’de ağırlık ölçü birimi olarak kilogram, uzunluk ölçü birimi olarak metre kabul edildi.

Ülkemizde yapılan bu yeniliklerin ortak amacı aşağıdakilerden hangisidir?

1. Yerli üretimi özendirmek
2. Milli iradeyi gerçekleştirmek
3. Laiklik anlayışını yerleştirmek
4. Uluslararası ilişkileri kolaylaştırmak

8.Sınıf İnkılap Tarihi 2.Dönem 1.Yazılı Soruları İçin Tıklayınız

8.Sınıf İnkılap Tarihi 2.Dönem 1.Yazılı Cevapları İçin Tıklayınız

The post 8.Sınıf İnkılap Tarihi 2.Dönem 1.Yazılı Soru ve Cevapları first appeared on Evdeki Hocam.

8.Sınıf İnkılap Tarihi 2.Dönem 1.Yazılı Soru ve Cevapları yazısı ilk önce Evdeki Hocam üzerinde ortaya çıktı.

AVRUPA’DA YAŞANAN GELİŞMELER

Coğrafi Keşifler: XV. yüzyılda Avrupa’da yaşanan gelişmelerden biri de Coğrafi Keşifler oldu. Coğrafi Keşifler sonucu okyanuslara açılan Avrupalı devletler hem Amerika kıtasını keşfettiler hem de doğunun zenginlik kaynağı olarak bilinen Hindistan’a denizden ulaştılar.

Keşfedilen bu bölgelerdeki kaynakları kendi ülkelerine taşıyarak zenginleştiler.

Rönesans ve Reform: Avrupa’da ekonomik kalkınmayla birlikte bilim, sanat ve edebiyat da hızla gelişti. Bu gelişmelerin yaşandığı döneme “yeniden doğuş” anlamına gelen Rönesans adı verildi. Rönesans’la akıl ve bilim ön plana çıktı ve dogmatik düşünceler sorgulanmaya başlandı.

Tepkiler arttıkça Katolik Kilisesi toplum üzerindeki gücünü ve denetimini kaybetmeye başladı. Nihayet Reform adı verilen sürecin ardından Katolik Kilisesi kendisini düzeltmek, siyasi ve ilmî alanlardan elini çekmek zorunda kaldı.

Aydınlanma Çağı: Katolik Kilisesinin baskısından kurtulan Avrupalılar, aklın ve bilimin rehberliğinde hızla gelişmeye ve aydınlanmaya başladılar. Aydınlanma Çağı denilen bu dönemde (XVII – XVIII. yüzyıllar) bilimsel gelişmeler de hız kazandı.

Fransız İhtilali: 1789’da Fransa’da halkın mevcut yönetime karşı çıkmasıyla başlayan ayaklanmalar sonucu krallık rejimi yıkılarak Fransız İnsan Hakları ve Yurttaşlık Bildirgesi yayınlandı.

Yayınlanan bu bildirgeyle kısa sürede dünyada hak, eşitlik, adalet, özgürlük düşüncelerinin yayılmasını sağladı.

Fransız İhtilali ile her milletin kendi bağımsız devletini kurma hakkına sahip olduğunun vurgulanması, milliyetçilik fikrinin yayılmasına ve imparatorlukların dağılma sürecine girmesine yol açtı.

Sanayi İnkılâbı: Avrupalı devletler zamanla bilimsel bilgiyi teknolojiye aktarıp buhar gücüyle çalışan gemiler icat ettiler ve dokuma fabrikaları kurdular.

Böylece Sanayi İnkılâbı doğdu. Küçük üretim atölyelerinin yerini büyük fabrikalar, insan gücünün yerini makine gücü aldı.

Makineler sayesinde üretim hızla arttı. Artan üretimle birlikte ham madde ve pazar ihtiyacı da arttı. Avrupalı devletler ihtiyaç duydukları ham maddeyi henüz sanayileşmemiş ülkelerden karşılayıp ürettikleri ürünleri de aynı ülkelerde pazarladılar Böylece Sömürgecilik doğdu.

SARSILAN OSMANLI XX. Y.Y BAŞLARINDA OSMANLI DEVLETİ

Osmanlı Devleti, XX. yy a gelindiği zaman siyasî ve askeri üstünlüğünü kaybetmiş ve ayakta kalabilmek için uluslar arası denge siyaseti izlemiştir.

Avrupa’da ortaya çıkan Fransız İhtilali, Sanayi İnkılâbı Osmanlı Devleti’ni olumsuz etkilemiştir. Fransız İhtilali ile birlikte milliyetçilik akımları, Osmanlı Devleti’ndeki azınlıklar arasında yayılmış ve Osmanlı içerisinde birçok ayaklanma çıkmıştır.

Sanayi İnkılâbı ile Avrupa’da fabrikalar kurulmuş üretim artmış, mallar hızla ve ucuz bir şekilde piyasaya sürülmüştür.

Üretilen malları satmak için pazar arayışına gidilmiş ve böylece sömürgecilik yarışı başlamıştır. Bu durumda Osmanlı Devleti hammadde ve pazar açısının önemli bir konumdaydı.

Osmanlı Devleti’ne giren ucuz mallar Osmanlı ekonomisini olumsuz etkilemiştir.

XIX. yüzyılda Avrupalı devletlerden yüksek faizle borç alınarak giderler karşılanmaya çalışıldı. İlk kez Kırım Savaşı sırasında alınan borçlar büyük oranda israf edildi.

Devlet, otuz yıl içinde borçlarının faizini dahi ödeyemez hâle gelerek iflas etti.

Bunun üzerine alacaklı devletler – Osmanlı yönetiminin çağrısıyla bir araya gelerek Düyûn-u Umûmiye adında uluslararası bir teşkilat kurdular (1881).

Osmanlı gelir kaynaklarının büyük bir kısmına el koyan bu teşkilat, vergileri topluyor ve alacaklı devletler arasında paylaştırıyordu.

Osmanlı Devleti kapitülasyonlar ve Düyûn-u Umûmiye teşkilatının etkisiyle ekonomik bağımsızlığını kaybetti. Bu durum devletin siyasi bağımsızlığına da zarar verdi.

DAĞILMAYA KARŞI ALINAN ÖNLEMLER

Tanzimat Fermanı: Osmanlı devlet adamları da azınlık isyanlarını önleyebilmek için çeşitli çalışmalar yaptılar.

Padişah iradesiyle yayınlanan Tanzimat Fermanı (1839) ile azınlıkların zaten var olan hakları yasal güvence altına alındı. Bu yolla azınlıkların devlete olan bağlılığını artırmak ve devleti dağılmaktan kurtarmak istediler.

Ancak bağımsızlık hayaline kapılan azınlıklar, atılan bu adımlara rağmen isyan etmekten vazgeçmediler.

Islahat Fermanı: Azınlık isyanlarının önüne geçemeyen Osmanlı Devleti 1856’da Avrupalı devletlerin de baskısıyla Islahat Fermanı adıyla yeni bir ferman yayınlandı.

Bu fermanla azınlıkların hakları Müslümanlarla eşit hâle getirildi. Buna rağmen azınlık isyanları önlenemedi.

1.Meşrutiyetin İlanı: Tanzimat Dönemi’nde ve sonrasında yapılan yenilikleri yeterli görmeyen bazı Osmanlı aydınları, Genç Osmanlılar (Jön Türkler) adıyla örgütlendi.

Bu aydınlar, Osmanlı Devleti’nde meşrutiyet yönetimine geçilmesi halinde ülkedeki karışıklıkların ve isyanların sona ereceğine inanıyorlardı.

Genç Osmanlılar kendileriyle aynı fikri paylaşmayan Padişah Abdülaziz’i tahttan indirdiler ve V. Murat’ı tahta çıkardılar.

Ancak daha sonra Genç Osmanlılar ile anlaşan ve 1876’da tahta çıkan Padişah II. Abdülhamit tarafından Osmanlı Devleti’nin ilk anayasası Kanun-i Esasi ilan edildi. Anayasaya göre Mebusan Meclisi açılarak halk kısmi olarak yönetime katıldı.

2. Meşrutiyet’in İlanı: 1877-1878 Osmanlı-Rus Savaşı’nın başlaması ve meclis ile Hükûmet arasındaki ilişkilerin bozulması üzerine padişah, meclisi kapattı.

Anayasayı yürürlükten kaldırdı ve meşrutiyet yönetimine son verdi. II. Abdülhamit, 1908 yılına kadar devleti mutlakiyetle yönetti. İttihat ve Terakki Cemiyeti’nin meşrutiyeti yeniden getirmek için yürüttüğü mücadele sonucunda II. Abdülhamit, 23 Temmuz 1908’de meşrutiyeti yeniden ilan etti. Böylece II. Meşrutiyet Dönemi başladı. Anayasada önemli değişiklikler yapıldı, padişahın yetkileri sınırlandırıldı ve meclisin yetkileri artırıldı. Ayrıca ilk kez siyasi partilerin kurulması sağlandı.

DAĞILMAYI ÖNLEMEYE KARŞI GELİŞEN DÜŞÜNCE AKIMLARI

Osmanlıcılık: Osmanlı sınırlarında yaşayan herkesi dini, dili, ırkı ne olursa olsun Osmanlı sayan, yani herkesi eşit kabul eden düşünce akımıdır. Bu fikrin başlıca temsilcileri Şinasi, Namık Kemal ve Ziya Paşa’dır. Bu düşünce akımının etkisiyle Tanzimat ve Islahat Fermanları ile I. ve II. Meşrutiyet ilan edilmiştir.

İslamcılık (Ümmetçilik): Devletin parçalanmasını engellemek için Müslüman milletler Osmanlı halifesinin liderliğinde tek bir çatı altında birleşmelidir görüşünü savunan düşünce akımıdır. Cemalettin Afgani, Sait Halim Paşa ve Mehmet Akif Ersoy bu görüşü savunan önemli kişilerdendir. Özellikle II. Abdülhamit zamanında uygulanmaya çalışılmıştır.

Batıcılık: Osmanlı Devleti’nin kurtuluşunun tek yolunun batıya ayak uydurmaktan geçtiğini savunan düşünce akımıdır. En önemli temsilcisi Tevfik Fikret’tir. Bu akım özellikle Atatürk döneminde yapılan inkılaplar üzerinde etkili olmuştur.

Türkçülük ( Turancılık): Bütün Türkleri tek bir devlet ve bayrak altında toplamak isteyen düşünce akımıdır. Bu fikir akımının amacı büyük Turan İmparatorluğunu kurmaktır. Bu düşünce akımının önemli temsilcileri Ziya Gökalp, Yusuf Akçura, Mehmet Emin Yurdakul’dur.

Not: Bu düşünce akımlarından hiçbirisi Osmanlı Devleti’ni dağılmaktan kurtaramamıştır.

MAVİ GÖZLÜ ÇOCUK: MUSTAFA BATIYA AÇILAN KENT: SELANİK

Osmanlı Devleti’nin Rumeli deki önemli Şehirlerinden olan ve batıya açılan kapısı olan Selanik; Gelişmiş bir limana sahipti. [Ekonomik olarak gelişmiş bir şehirdi. Şehirde gelişmiş bir ticaret hayatı vardı.] Avrupa’nın önemli şehirleri ve İstanbul ‟la demiryolu bağlantısı vardı. [Avrupa’daki gelişmeler bu sayede kısa sürede şehre geliyordu.]

Şehirde çoğunluğu Türkler olmak üzere Rum, Sırp, Bulgar, Ermeni vb. uluslar yaşıyordu. [ Bu çok uluslu yapı Şehrin zengin bir kültürel yapıya sahip olmasını sağlamıştır.]

MUSTAFA KEMAL’İN ÇOCUKLUĞU

Mustafa Kemal, 1881‟de Selanik’te doğmuştur. Mustafa Kemal ‟in ailesi Rumeli’nin fethi sonrasında Selanik’e yerleşen Türk boylarına mensuptur. Babası Ali Rıza Efendi’nin ailesi Söke (Aydın) annesi Zübeyde Hanım’ın ailesi de Konya’dan Rumeli ‟ye göç eden bir aileye mensuptur.

MUSTAFA KEMAL’İN OKUL HAYATI

Mustafa’nın okul çağı gelince annesi ile babası arasında anlaşmazlık yaşandı.

Ali Rıza Efendi Mustafa’nın yeni yöntemlerle eğitim almasını istiyordu. Zübeyde Hanım ise Mustafa’nın Mahalle Mektebine gitmesini ve dini eğitim almasını istiyordu. Bu anlaşmazlığı Ali Rıza Efendi ustaca halletti. Önce annesinin istediği gibi Mahalle Mektebine başlayan Mustafa iki gün sonra buradan alınarak Şemsi Efendi İlkokuluna başladı.

Mustafa Kemal’in okuduğu okullar şöyledir:

Mahalle Mektebi: Mustafa, önce annesinin isteğiyle mahalle mektebine gitti.

Şemsi Efendi İlkokulu: Mahalle mektebinde modern eğitim uygulanmadığından Şemsi Efendi İlkokulu’na başladı. Şemsi Efendi İlkokuluna devam ederken babasını kaybetti. Bunun üzerine kısa bir süre öğrenimine ara vermek zorunda kaldı.

Babasının ölümüyle aile zor durumda kaldı. Zübeyde Hanım, oğlu Mustafa ve kızı Makbule ile birlikte Selanik yakınlarında çiftlik işleten kardeşinin yanına gitti.

Selanik Mülkiye Rüştiyesi: Mustafa’nın öğrenim görmemesi annesini çok üzüyordu. Bu nedenle Zübeyde Hanım oğlunu öğrenimine devam etmesi için tekrar Selanik’e gönderdi. Mustafa, Selanik’te Mülkiye Rüştiyesine (sivil ortaokul) yazıldı (1892).

Selanik Askeri Rüştiyesi: Mustafa Kemal’in arzusu asker olmaktı. Askerî okul sınavına girdi ve başarılı oldu. Selanik Askerî Rüştiyesine (Selanik Askerî Ortaokulu) kaydoldu.

Mustafa bu okulda, zekâsı ve üstün yetenekleriyle öğretmenlerinin sevgisini kazandı.

Doğduğunda kendisine “Mustafa” adı verilmişti. “Kemal” adını ise bu okuldaki matematik öğretmeninden almıştır.

Manastır Askerî İdadisi: Mustafa Kemal, Selanik Askerî Rüştiyesini bitirince Manastır Askerî İdadisine yazıldı (1895).

Manastır kenti ve girdiği bu okul Mustafa Kemal’in ülke sorunları, vatan ve millet sevgisi, milliyetçilik, bağımsızlık, özgürlük gibi düşüncelerinin gelişmesinde önemli rol oynamıştır.

Harp Okulu: Mustafa Kemal, Manastır Askerî İdadisini bitirdik ten sonra İstanbul’a gelerek Harp Okulunun piyade sınıfına girdi (1899). Mustafa Kemal bu okuldan teğmen rütbesiyle mezun oldu.

Harp Akademisi: Harp Okulundan sonra öğrenimine İstanbul Harp Akademisi, kurmay sınıfında devam etti. (1902). Derslerinin yanı sıra, ülkenin içinde bulunduğu siyası durum ve sorunları ile yakından ilgilendi. Mustafa Kemal, Harp Akademisini kurmay yüzbaşı olarak bitirdi (11 Ocak 1905). Böylece orduda görev almaya hazır bir kurmay subay oldu.

MUSTAFA KEMAL’İN FİKİR HAYATI

MUSTAFA KEMAL’İN FİKİR HAYATINI ETKİLEYEN KİŞİLER

Namık Kemal: Mustafa Kemal’in okuyup etkilendiği düşünürlerden biri “Vatan Şairi” olarak tanınan Namık Kemal’dir. Vatan sevgisi ve hürriyet gibi konuları coşkun bir şekilde işleyen Namık Kemal, genç Mustafa’nın kalbinde vatan sevgisi ve hürriyet aşkı gibi duyguların yerleşmesine yardımcı olmuştur.

Mehmet Emin Yurdakul: Mustafa Kemal’in fikirlerinin oluşumunda etkili olan düşünürlerden biri de Mehmet Emin Yurdakul’dur. “Ordunun Destanı” adlı şiirinde Mustafa Kemal’e de yer veren Yurdakul, eserlerinde vatan, millet ve millî birlik gibi kavramları yoğun bir şekilde işlemiştir. Mustafa Kemal hayatı boyunca bu duyguları kalbinde taşımıştır.

Ziya Gökalp: Mustafa Kemal’in, fikirlerinden faydalandığı bir diğer düşünür Ziya Gökalp’tir. Ziya Gökalp’ın fikirleri, özellikle cumhuriyetin ilk dönemlerinde, devletin kültür politikaları belirlenirken etkili olmuştur.

Tevfik Fikret: Batı medeniyetinin örnek alınması gerektiğini savunan Tevfik Fikret’in bu yöndeki fikirleri, Mustafa Kemal üzerinde özellikle inkılaplar yapılırken etkili olmuştur. Mustafa Kemal “Ben inkılap ruhunu ondan aldım.” diyerek Tevfik Fikret’ten nasıl etkilendiğini ifade etmiştir.

Montesquieu ve Jean Jocques Rousseau: Mustafa Kemal yabancı yazarların fikirlerinden de istifade etmiştir. Özellikle Fransız İhtilali’ne zemin hazırlayan Montesquieu (Monteskiyö) ve Jean Jocques Rousseau’nun (Jan Jak Russo) fikirleri Mustafa Kemal üzerinde etkili olmuştur. Mustafa Kemal “Egemenlik kayıtsız şartsız milletindir.” Sözünü Rousseau’dan esinlenerek söylemiştir.

MUSTAFA KEMAL’İN ASKERLİK HAYATI

İlk Görev Yeri “Şam”: 1905’te ”kurmay yüzbaşı” rütbesiyle Harp Akademisinden mezun olan Mustafa Kemal, kurmaylık stajı için Şam’daki 5.Ordu emrine atandı Şam’da iken Vatan ve Hürriyet Cemiyetini kurdu. 1907 yılına kadar Şam’da kalan Mustafa Kemal, buradan merkezi Manastır’da bulunan 3. Ordu Karargâhının Selânik şubesine atandı.

31 Mart Vakası: Mustafa Kemal, Selânik’te iken İttihat ve Terakki Cemiyetine üye oldu. Bu Cemiyet’in çalışmaları sonucu ülkede yeniden Meşrutiyet ilan edildi. Ancak bir süre sonra Meşrutiyet karşıtları İstanbul’da ayaklanma çıkardılar.

31 Mart Vakası adı verilen isyanı bastırmak için Selanik’te, Hareket Ordusu adıyla bir ordu hazırlandı. Bu ordunun ismini Mustafa Kemal koydu. Kurmay başkanlığını Mustafa Kemal’in yaptığı Hareket Ordusu İstanbul’a gelerek isyanı bastırdı. Mustafa Kemal, İstanbul’daki görevini tamamladıktan sonra tekrar Selanik’e döndü (1909).

Fransa Picardie: Mustafa Kemal 1910 yılında orduyu temsilen Picardie’de (Pikardi) yapılacak askeri manevraları izlemesi amacıyla Fransa’ya gönderildi

TRABLUSGARP SAVAŞI:

Sanayi İnkılabını geç tamamlayan İtalya Osmanlı Devleti’nin Kuzey Afrika’daki toprağı olan Trablusgarp’ı ele geçirmek ve sömürgeleştirmek için Trablusgarp’a saldırdı. Osmanlı Devleti Trablusgarp’ı savunmak için karadan asker gönderemedi; çünkü Mısır İngilizlerin elindeydi. Deniz gücü çok zayıf olduğu için denizden de yardım gönderemedi. Bunun üzerine Mustafa Kemal ve Enver Paşa gibi gönüllü subaylar gizlice sivil kıyafetlerle ve takma isimlerle Trablusgarp’a gitti. (Mustafa Kemal takma adı: şerif-gazeteci). Burada halkı örgütleyerek özellikle Derne ve Tobruk’ta İtalyanlara karşı savaştılar. Fakat İtalyanların 12 adaya saldırması ve bu sıralarda Balkan savaşlarının çıkması üzerine Osmanlı Devleti İtalya ile Uşi Antlaşmasını imzalamak zorunda kaldı.

Not:

– Trablusgarp savaşı Uşi Antlaşması ile sona erdi.

– Trablusgarp savaşı Mustafa Kemal’in ilk askeri başarısıdır.

– Trablusgarp İtalyanlara bırakıldı ve böylece Osmanlının Kuzey Afrika’daki son toprağı da elinden çıktı.

BALKAN SAVAŞLARI

I. Balkan Savaşının Nedenleri:

– Fransız İhtilali ile birlikte yayılan milliyetçilik akımının Osmanlı Devleti’ne olumsuz etkisi.

– Avrupa devletlerinin, Osmanlı içerisinde yaşayan azınlıkları kışkırtması

– İngiltere’nin, Rusya’yı Osmanlı üzerindeki politikasında serbest Bırakması (Panslavizm)

– Osmanlı Devleti’nin merkezi gücünün zayıflaması Osmanlı Devleti; Bulgaristan, Yunanistan, Karadağ ve Sırbistan’la mücadele etmiştir. Osmanlı Devleti, dört cephede yaptığı mücadelede başarısız olmuştur. Başarısız olmasının nedeni, ordu içerisinde karışıklıklar olması ve cephelere askeri gücün gönderilememesidir.

Londra Antlaşması:

– Midye-Enez hattının batısında kalan topraklar, Balkan devletlerine bırakılmıştır. (Edirne, Kırklareli…)

– Ege adalarının geleceği büyük devletlerin eline bırakılmıştır.

– Balkan Savaşı devam ederken Arnavutluk bağımsızlığını ilan etmiştir (Osmanlı Devleti’nden ayrılan son Balkan Devleti Arnavutluk’tur.)

Sonuçları:

– Osmanlı Devleti, Ege adalarındaki egemenliğini kaybetmiştir.

– Bulgaristan büyük topraklara sahip olarak, Ege denizine kıyısı olmuştur.

– Bab-ı Ali Baskını ile İttihat ve Terakkiciler Osmanlı yönetimini tamamen ellerine geçirmişlerdir.

– Balkanlarda Türkler azınlık durumuna düşmüş ve günümüze kadar sürecek olan azınlık sorunu ortaya çıkmıştır.

– Bu dönemde Balkanlardan Anadolu’ya büyük göçler olmuştur. Bu göçler Anadolu’da ekonomik ve toplumsal sorunları da beraberinde getirmiştir.

II. Balkan Savaşı

Nedenleri:

– I. Balkan Savaşı sonucunda, Balkanlardaki otorite boşluğu.

– Bulgaristan’ın fazla toprak almasıyla birlikte, diğer Balkan devletlerinin bu duruma tepkisi Romanya’nın Bulgaristan’a saldırması ile savaş başlamıştır. I. Balkan Savaşı

sonucunda fazla toprak alan Bulgaristan’a karşı diğer Balkan Devletleri’nin mücadelesinde, Bulgaristan mağlup olmuştur. Bu karışıklıklardan yararlanan

Osmanlı Devleti, kaybetmiş olduğu Edirne ve Kırklareli’ni geri almıştır.

Balkan Savaşlarının Genel Sonuçları

– Osmanlı Devleti Balkan topraklarındaki hâkimiyetini kesin olarak kaybetti.

– Balkanlardaki Türkler azınlık durumuna düştü ve günümüze kadar devam eden Balkan Türkleri sorunu ortaya çıktı.

– Bugünkü batı sınırımız büyük ölçüde belli oldu.

– Balkan topraklarındaki siyasi denge bozuldu.

– Balkanlardaki Türk nüfusu, yapılan göçler nedeniyle azalırken Anadolu’daki Türk nüfusu arttı.

– Türk ordusunda yenilik gereksinimi ortaya çıktı.

Not: Mustafa Kemal Balkan Savaşlarında Gelibolu’da görevliydi. Bu durum, Çanakkale savaşlarında oldukça işine yaramıştır. En azından bölgeyi ana hatlarıyla tanıma fırsatını bulmuştu

Sofya Ateşeliği: Mustafa Kemal, 27 Ekim 1913’te Sofya Askeri Ateşeliğine atanmıştır. Bir yıldan fazla süren bu görevi sırasında Atatürk, Balkanların ekonomik, politik ve sosyal ortamında bütün azınlıkları, dış güçleri, bunların emellerini ve çeşitli dinleri tanımış; bu büyük karışıklık ortamında kendini yetiştirmişti.

The post 8.Sınıf İnkılap Tarihi 1.Ünite Özeti: Bir Kahraman Doğuyor first appeared on Evdeki Hocam.

8.Sınıf İnkılap Tarihi 1.Ünite Özeti: Bir Kahraman Doğuyor yazısı ilk önce Evdeki Hocam üzerinde ortaya çıktı.

KAFKASYA (DOĞU) CEPHESİ

– Osmanlı Devleti’nin savaştığı ilk cephedir (22 Aralık 1914).

– Bu cephede Osmanlı Devleti, Ruslar ve onları destekleyen Ermenilerle savaştı.

– Cephe Almanların isteği üzerine açıldı.

– Cephenin açılma nedeni; Almanya’nın Bakü petrollerini ele geçirmek istemesi; Enver Paşa’nın Orta Asya Türklerini Osmanlı Devleti çatısı altında toplamak istemesi. (Turancılık)

– Savaşı, kış şartlarının ağır olmasından dolayı Osmanlı Devleti kaybetti.

Sonuçları; Ruslar, Muş, Bitlis, Erzurum ve Erzincan’ı ele geçirdiler.www.evdekihocam.com

İtilaf Devletleri Çanakkale’yi geçemediler ve Rusya’ya yardım gönderemediler. Bunun sonucunda Rusya’da ihtilal çıktı ve Rusya savaştan çekilmek zorunda kaldı. (Brest-Litowsk Antlaşmasını imzalayıp savaştan çekildi.

NOT: Daha sonra bu cepheye komutan olarak atanan M. Kemal, Rus ilerleyişini durdurdu, Muş ve Bitlis’i geri aldı.

KANAL CEPHESİ

– Almanların isteği ile açıldı (14 Ocak 1915)

– Bu cephede Osmanlı Devleti İngilizlerle savaştı.www.evdekihocam.com

– Nedeni; Osmanlı Devleti’nin Mısır’ı geri almak istemesi; Süveyş Kanalı’nı ele geçirip, İngilizlerin Hindistan sömürgeleri ile bağlantısını kesmek istemesi.

– Savaşı, Osmanlı Devleti kaybetti (iklim koşulları, insan ve malzeme yetersizliği nedeniyle).

IRAK CEPHESİ

– İngiltere’nin, Türk kuvvetlerinin Hindistan’ı tehdit etmesini önlemek.

– Bölgedeki petrol yataklarını ele geçirmek.www.evdekihocam.com

– Rusya ile birleşip bölgedeki Türk kuvvetlerini etkisiz hale getirmek istemeleridir.

– İngiltere, Güney Irak’a ve Aden’e asker çıkardı. Ancak Kutül-Amare adı verilen bölgede Türk kuvvetleri tarafından durduruldu.

– Bölgeye yeni kuvvetler gönderen İngilizler Bağdat’ı ele geçirerek Musul’a kadar ilerledi.

SURİYE – FİLİSTİN CEPHESİ

– Süveyş Kanalı’ndan kuzeye doğru ilerleyen İngiltere’yi durdurmak için açıldı. Türk ordusunun başında Alman General Liman Van Sanders bulunuyordu.www.evdekihocam.com

Alman generalin başarısız olması üzerine cepheye gönderilen Mustafa Kemal İngiliz kuvvetleri karşısında Türk askerlerini esir düşmekten kurtardı.

– Bu cepheler Mondros Ateşkes Antlaşması ile kapandı.

HİCAZ-YEMEN CEPHESİ

– Nedeni;

– Osmanlı Devleti’nin İngiliz ve Arapların elindeki kutsal  yerleri ele geçirmek istemesi.

– Osmanlı Devleti, İngiliz ve İngilizler tarafından kışkırtılan bazı Arap kabileleriyle savaştı.

– Bu cephelere yardım ulaştırılamaması sebebiyle Osmanlı Devleti başarılı olamadı.www.evdekihocam.com

ÇANAKKALE CEPHESİ

– Cephe İtilaf Devletleri tarafından açılmıştır (1915).

Nedeni;

-Çanakkale ve İstanbul Boğazlarını alıp İstanbul’u ele geçirmek;

-Rusya’ya yardım götürmek; Anadolu ve Rumeli arasındaki bağlantıyı kesmek;

-Osmanlı’yı savaş dışı bırakmak.www.evdekihocam.com

– 18 Mart 1915’teki deniz harekâtında hüsrana uğrayan İtilaf Devletleri 25 Nisan günü Gelibolu Yarımadası’na asker çıkarmasıyla kara muharebeleri başladı. Burada da Türk ordusu tarihin en büyük savunmalarından birisini yaparak düşmana geçit vermedi.

– Rusya’ya yardım gönderilemediği için ihtilal çıktı ve Rusya savaştan çekildi. (Rusya’da Bolşevik İhtilali çıktı, Çarlık rejimi yıkıldı. 3 Mart 1918’de Brest-Litowsk anlaşması imzalandı ve Rusya savaştan çekildi)

– I. Dünya Savaşı uzadı ve geniş bir alana yayıldı.

– Bulgaristan İttifak Devletleri tarafına geçti.www.evdekihocam.com

– Yaklaşık 500 bin insan hayatını kaybetti.

– İtilaf Devletleri amaçlarına ulaşamadılar.

– Mustafa Kemal bu cephedeki başarılarından dolayı tanındı (Kurtuluş Savaşı’nda lider olarak kabul edilmesine neden oldu).

– Türklerin bu cephedeki başarıları diğer devletlere örnek oldu ve bu devletler bağımsızlık mücadelesi başlattı.

KİTAP ÇEKİLİŞLERİNİN YAPILACAĞI GRUBUMUZA KATILMAK İÇİN TIKLAYINIZ

The post 1.Dünya Savaşı’nda Osmanlı Devleti’nin Savaştığı Cepheler first appeared on Evdeki Hocam.

1.Dünya Savaşı’nda Osmanlı Devleti’nin Savaştığı Cepheler yazısı ilk önce Evdeki Hocam üzerinde ortaya çıktı.

– Kaybettiği yerleri geri almak istemesi,

– İngiliz, Fransız ve Rus sömürgesi altında yaşayan Müslüman milletleri bağımsızlıklarına kavuşturmak istemesi,www.evdekihocam.com

– Siyasi yalnızlıktan kurtulmak istemesi,

– İngiltere, Fransa ve Rusya’nın Osmanlı Devleti’ne karşı düşmanca politikalar izlemesidir.

– Osmanlı subaylarının Almanya’ya duydukları hayranlık etkili oldu.

2 Ağustos 1914’te Osmanlı Devleti ile Almanya arasında gizli bir antlaşma yapıldı. Daha sonra Goben ve Breslav zırhlılarının Türk sularına sığındı Osmanlı Devleti gemileri satın aldığını söyleyerek isimlerini Yavuz ve Midilli olarak değiştirdi.

Bu gemiler Karadeniz’e açılarak Rus limanlarını bombalamaları üzerine Osmanlı Devleti I. Dünya Savaşı’na resmen girmiş oldu.

KİTAP ÇEKİLİŞLERİNİN YAPILACAĞI GRUBUMUZA KATILMAK İÇİN TIKLAYINIZ

8.SINIF TÜM DERSLERİN PAYLAŞILDIĞI WHATSAPP GRUBU İÇİN TIKLAYINIZ

The post Osmanlı Devleti’nin Almanya Yanında Savaşa Katılmasının Nedenleri first appeared on Evdeki Hocam.

Osmanlı Devleti’nin Almanya Yanında Savaşa Katılmasının Nedenleri yazısı ilk önce Evdeki Hocam üzerinde ortaya çıktı.

Yazılıların cevap anahtarları da yine linklerdedir.

Ayrıca 1.Dönem 2. Yazılı Sınavı için hazırlanan en seçkin hocalardan yazılı hazırlık videoları da sayfanın aşağısına eklenmiştir.

İyi Çalışmalar Dilerim.

Tarih 1.Dönem 2.Yazılı Sorularının PDF için Tıklayınız

KİTAP ÇEKİLİŞLERİNİN YAPILACAĞI GRUBUMUZA KATILMAK İÇİN TIKLAYINIZ

The post 12.Sınıf İnkılap Tarihi 1.Dönem 2.Yazılı Soru ve Cevapları first appeared on Evdeki Hocam.

12.Sınıf İnkılap Tarihi 1.Dönem 2.Yazılı Soru ve Cevapları yazısı ilk önce Evdeki Hocam üzerinde ortaya çıktı.

Ölçme, Değerlendirme ve Sınav Hizmetleri Genel Müdürlüğü tarafından hazırlanan, 8. sınıf öğrencilerine destek sağlamak amacıyla her ay hizmete sunulan örnek sorular, LGS kapsamındaki merkezi sınavın yapılacağı tarihe kadar yayımlanmaya devam edecek.

00:07 Matematik Dersi Çözümleri

26:09 Fen Bilimleri Dersi Çözümleri

Merkezî Sınav’a Yönelik Aralık Ayı (2022) Örnek Soruları Çözümleri – SAYISAL BÖLÜM

Sözel Bölüm Soruları İndirmek İçin Tıklayınız

Ölçme, Değerlendirme ve Sınav Hizmetleri Genel Müdürlüğü tarafından hazırlanan, 8. sınıf öğrencilerine destek sağlamak amacıyla her ay hizmete sunulan örnek sorular, LGS kapsamındaki merkezi sınavın yapılacağı tarihe kadar yayımlanmaya devam edecek.

00:07 Türkçe Dersi Çözümleri

21:35 T.C. İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük Dersi Çözümleri

35:47 Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Dersi Çözümleri

56:19 Yabancı Dil (İngilizce) Dersi Çözümleri

The post 2022 Aralık Ayı LGS Örnek Sorular first appeared on Evdeki Hocam.

2022 Aralık Ayı LGS Örnek Sorular yazısı ilk önce Evdeki Hocam üzerinde ortaya çıktı.